Η απουσία διατάξεων εκλογικής νομοθεσίας και αποκλεισμός εκλογέων από το εκλογικό τους δικαίωμα, δεν συνάδει με το κράτος δικαίου και συνιστά απαγορευμένη διάκριση

ΑΠΟΦΑΣΗ

Baralija κατά Βοσνίας – Ερζεγοβίνης της 29.10.2019 (αριθ. προσφ. 30100/18)

βλ. εδώ

ΠΕΡΙΛΗΨΗ 

Δικαίωμα εκλέγειν – εκλέγεσθαι, νομικό κενό, δημοκρατική νομιμότητα.

Η προσφεύγουσα, κάτοικος της περιοχής Mostar στη Βοσνία – Ερζεγοβίνη, αποκλείστηκε από την άσκηση του εκλογικού της δικαιώματος, λόγω ύπαρξης νομικού κενού στην εκλογική Νομοθεσία. Το κράτος, καθυστέρησε αδικαιολόγητα να εναρμονίσει την εκλογική νομοθεσία του με τις υποδείξεις του Συνταγματικού Δικαστηρίου. Η υπάρχουσα νομοθεσία επέτρεπε διακρίσεις στους εκλογείς και άνιση κατανομή εδρών  ο δε δήμαρχος ασκούσε την εξουσία του ως de facto  όργανο, χωρίς να εκλέγεται νόμιμα.

Το Στρασβούργο επισημαίνει  για άλλη μία φορά ότι κάθε διαφορά αντιμετώπισης των ανθρώπων σε ανάλογες ή σχετικά παρόμοιες καταστάσεις είναι διακριτική μεταχείριση, αν δεν έχει «αντικειμενική και εύλογη αιτιολόγηση».

Ο αποκλεισμός ενός ατόμου από το δικαίωμα του εκλέγειν και εκλέγεσθαι, συνιστά διακριτική μεταχείριση, ως εκ τούτου το Δικαστήριο έκρινε ότι η καθυστέρηση της εναρμόνισης της εκλογικής νομοθεσίας της περιοχής Mostar με τις επιταγές του Συνταγματικού Δικαστηρίου, ώστε να συνάδουν με το κράτος δικαίου, είναι ασυμβίβαστη με την Σύμβαση και η αποτυχία του κράτους να λάβει μέτρα για να προστατεύσει την προσφεύγουσα  από τη διακριτική μεταχείριση και να εξασφαλίσει την διενέργεια δημοκρατικών εκλογών  συνιστά   παραβίαση του άρθρου 1 του Πρωτοκόλλου αριθ. 12 της Σύμβασης. Λόγω δε του επείγοντος χαρακτήρα της απόφασης, το Δικαστήριο κατά το άρθρο 46,  επιτάσσει το κράτος να τροποποιήσει την εκλογική νομοθεσία.

ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ

Άρθρο 1 του 12ου πρωτοκόλλου,

Άρθρο 46

ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΑ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΑ

Η προσφεύγουσα, Irma Baralija, είναι υπήκοος της Βοσνίας και Ερζεγοβίνης που γεννήθηκε το 1984. Ζει στο Mostar μία από τις μεγαλύτερες πόλεις της Βοσνίας και Ερζεγοβίνης, και είναι Πρόεδρος του τοπικού παραρτήματος του πολιτικού κόμματος  Naša stranka.

Τον Νοέμβριο του 2010 το Συνταγματικό Δικαστήριο της Βοσνίας και Ερζεγοβίνης κήρυξε αντισυνταγματικές ορισμένες διατάξεις του εκλογικού νόμου του 2001 που ρυθμίζουν τις εκλογές των δημοτικών συμβούλων. Διαπίστωσε ότι  οι ρυθμίσεις για την ψηφοφορία που βασίζονται στις διατάξεις αυτές δεν επέτρεψαν την εξασφάλιση ίσης εκλογής για τους ψηφοφόρους του Mostar, ιδίως όσον αφορά τα όρια των εκλογικών περιφερειών και την κατανομή των συμβούλων σε κάθε εκλογική περιφέρεια. Έδωσε στις αρμόδιες αρχές έξι μήνες για να εναρμονίσουν τις διατάξεις με το Σύνταγμα της Βοσνίας και Ερζεγοβίνης.

Ωστόσο, η απόφαση δεν έχει ακόμη εκτελεσθεί. Το 2012, το Συνταγματικό Δικαστήριο εξέδωσε απόφαση σχετικά με τη μη εκτέλεση και, ως εκ τούτου, οι σχετικές διατάξεις της εκλογικής νομοθεσίας έχασαν τη δική τους νομική ισχύ. Επομένως, οι τοπικές εκλογές για το δημοτικό συμβούλιο δεν μπορούσαν να πραγματοποιηθούν στο Mostar κατά τη τελευταία εκλογική περίοδο, πράγμα που σημαίνει επίσης ότι ο σημερινός δήμαρχος του Mostar είχε απλώς «τεχνοκρατική εντολή» από το  2012.

ΤΟ ΣΤΡΑΣΒΟΥΡΓΟ ΑΠΟΦΑΣΙΖΕΙ…

Το Δικαστήριο αποφάσισε να εφαρμόσει την πάγια ερμηνεία που είχε αναπτύξει στη νομολογία του σχετικά με τη διακριτική μεταχείριση, που ισοδυναμεί με κάθε διαφορά μεταχείρισης των ανθρώπων σε ανάλογες ή σχετικά παρόμοιες καταστάσεις, αν δεν έχει «αντικειμενική και εύλογη αιτιολόγηση».

Δεν αμφισβητήθηκε ότι η προσφεύγουσα είχε το δικαίωμα ψήφου και του εκλέγεσθαι  στις εκλογές και ότι, ως άτομο  που κατοικεί στο Mostar, ήταν σε ανάλογη ή σχετικά παρόμοια κατάσταση με άλλα άτομα  που διαμένουν οπουδήποτε  αλλού στη Βοσνία και Ερζεγοβίνη. Δεδομένου ότι η διαφορετική μεταχείριση της εν λόγω υπόθεσης βασίστηκε σε μια πτυχή προσωπικής κατάστασης κατά την έννοια της νομολογίας του Δικαστηρίου, και συγκεκριμένα η ίδια  η νομοθεσία εφαρμόστηκε διαφορετικά ανάλογα με την κατοικία ενός ατόμου, το Δικαστήριο διαπίστωσε ότι η προσφεύγουσα απολάμβανε την προστασία που παρέχει το άρθρο 1 του Πρωτοκόλλου αριθ. 12.

Το Δικαστήριο επισήμανε την αιτιολόγηση της κυβέρνησης για την καθυστέρηση στην εφαρμογή της απόφασης του Συνταγματικού Δικαστηρίου, δηλαδή την ανάγκη δημιουργίας ενός μακροπρόθεσμου και αποτελεσματικού μηχανισμού επιμερισμού της ισχύος για το δημοτικό συμβούλιο, προκειμένου να διατηρηθεί η ειρήνη και να διευκολυνθεί ο διάλογος μεταξύ των διαφόρων εθνοτικών ομάδων  στο Mostar.

Ωστόσο, δεν μπόρεσε να δεχθεί ότι οι δυσκολίες για την επίτευξη πολιτικής συμφωνίας για την καθιέρωση ενός τέτοιου είδους ήταν επαρκής, αντικειμενική και εύλογη αιτιολόγηση για μια κατάσταση όπου οι τελευταίες τοπικές εκλογές  στο Mostar πραγματοποιήθηκαν το 2008 και η πόλη διοικείται από το 2012 από δήμαρχο  ο οποίος είχε μόνο «τεχνική εντολή» και συνεπώς δεν είχε την απαιτούμενη δημοκρατική νομιμότητα.

Μια τέτοια κατάσταση ήταν ασυμβίβαστη με τις έννοιες της αποτελεσματικής πολιτικής δημοκρατίας και του «κράτους δικαίου» στο οποίο αναφέρεται η Ευρωπαϊκή Σύμβαση στο προοίμιό της.

Συνοπτικά, το Δικαστήριο έκρινε ότι το κράτος δεν τήρησε το καθήκον του να λάβει μέτρα για να προστατεύσει την κυρία Baralija από τη διακριτική μεταχείριση και να πραγματοποιηθούν δημοκρατικές εκλογές στο Mostar. Επομένως υπήρξε  παραβίαση του άρθρου 1 του Πρωτοκόλλου αριθ. 12 της Σύμβασης.

Δέσμευση και εφαρμογή (άρθρο 46)

Λαμβάνοντας υπόψη τον μεγάλο αριθμό μελλοντικών προσφευγόντων και την επείγουσα ανάγκη να τεθεί τέλος σε αυτή τη κατάσταση, το Δικαστήριο έκρινε ότι το κράτος έπρεπε να τροποποιήσει τον εκλογικό νόμο του 2001 το αργότερο εντός έξι μηνών από την ημέρα που η εν λόγω απόφαση καταστεί αμετάκλητη, ώστε να καταστεί δυνατή η πραγματοποίηση των τοπικών εκλογών στο Mostar. Σε περίπτωση που το κράτος δεν το κάνει αυτό, το Δικαστήριο σημείωσε ότι το Συνταγματικό Δικαστήριο είχε την εξουσία να θεσπίσει προσωρινές ρυθμίσεις.

Δίκαιη ικανοποίηση (άρθρο 41)

Το Δικαστήριο έκρινε ότι η διαπίστωση μιας παραβίασης συνιστούσε από μόνη της επαρκή δίκαιη ικανοποίηση για την ηθική βλάβη που υπέστη η προσφεύγουσα. Επιπλέον, έκρινε ότι η Βοσνία και Ερζεγοβίνη όφειλε να καταβάλλει στην προσφεύγουσα 5.000 ευρώ για έξοδα και δαπάνες (επιμέλεια echrcaselaw.com).


ECHRCaseLaw

Χρησιμοποιούμε cookies για να σας προσφέρουμε καλύτερη εμπειρία στο διαδίκτυο. Συμφωνώντας, αποδέχεστε τη χρήση των cookies σύμφωνα με την Πολιτική Cookies.

Privacy Settings saved!
Ρυθμίσεις Απορρήτου

Όταν επισκέπτεστε μία ιστοσελίδα, μπορεί να λάβει κάποιες βασικές πληροφορίες από τον browser σας, κατά βάση υπό τη μορφή cookies. Εδώ μπορείτε να ρυθμίσετε τη συγκατάθεσή σας σε όλα αυτά.

These cookies allow us to count visits and traffic sources, so we can measure and improve the performance of our site.

We track anonymized user information to improve our website.
  • _ga
  • _gid
  • _gat

Απορρίψη όλων των υπηρεσιών
Δέχομαι όλες τις υπηρεσίες